gebe
  1. tuqqce

    tuqqce Daimi Üye Üye

    Kayıt:
    19 Mart 2008
    Mesajlar:
    6.382
    Beğenilen Mesajlar:
    394
    Ödül Puanları:
    83
    Şehir:
    Wuppertal-Germany

    TBMM Üyelerinin Hukuki Statüsü

    Konu, 'Anayasa Hukuku' kısmında tuqqce tarafından paylaşıldı.

    milletvekili statüsü yasama uyumsuzluğu tbmm üyeleri I-Milletin Temsili:AY 80 maddeye göre TBMM üyeleri seçildikleri bölgeyi veya kendilerini seçenleri değil bütün milleti temsil eder.Bununla milletvekillerinin kendilerini seçenlerin istek ve direktifleriyle bağlı birer delege değil kendi serbest iradeleriyle tüm milletin menfaatinin neyi gerektirdiğini takdir edebilecek bağımsız birer temsilci olmaları gerektiğini ifade edilmiştir.İlkenin hukuki anlamı milletvekillerinin yasama dönemi sırasında seçmenleri tarafında azledilmesinin mümkün olmaması ve seçmenlerin milletvekillerine hukuken bağlayıcı direktifler verememeleridir.
    II-Milletvekili andı:AY 81.mad. milletvekillerinin göreve başlarken içeceği andı öngörmüştür.Daha önceki anayasalarımızda da var olan milletvekili andının hukuki bir bağlayıcılıktan çok manevi bir bağlayıcılık ifade ettiği kuşkusuzdur.

    III-TBMM üyeliği ile bağdaşmayan işler:
    AY. 87.maddesi milletvekilliği ile bağdaşmayan işleri öngörmüştür.”Yasama uyumsuzluğu” (teşrii imtizaçsızlık) adı da verilen bu müessesenin temsili rejimin tarihsel gelişiminden kaynaklanan amacı, milletvekillerinin herhangi bir yürütme görevi kabul etmelerini önlemek suretiyle onların yürütme organı karşısında tan bir bağımsızlığa sahip olabilmelerini sağlamaktır.1982 anayasası yasama uyumsuzluğunun kapsamını genişletmiştir.82.maddesinin son fıkrası TBMM üyeliği ile bağdaşmayan diğer görev ve işlerin kanunla düzenleneceğini belirtmiştir.

    IV-Yasama Sorumsuzluğu:
    Yasama meclisleri üyelerine yasama görevlerini gereği gibi yerine getirmeyi sağlamak amacıyla bazı bağışıklık ve dokunulmazlıklar tanımıştır.Yasama meclisi üyelerini bu şekilde diğer vatandaşlardan farklı bir statüye tabi tutmanın amacı şüphesiz onları imtiyazlı ve hukukun üstünde bir grup haline getirmek değildir.Bu bağışıklıklarla sadece kamu yararının daha iyi gerçekleşmesi amaçlanmıştır.Yasama sorumsuzluğunun amacı vekillerin meclisteki söz hürriyetini korumaktır.Sorumsuzluğun söz konusu olabilmesi için söz konusu eylemin meclis çalışmaları sırasında işlenmiş olması ve oy,söz veya düşünce açıklaması yoluyla işlenmiş olması gerekir.Meclis çalışmaları deyimi sadece meclisin genel kurul toplantıları değil komisyon toplantılarını ve siyasi partilerin grup toplantılarını da kapsar.Suç teşkil eden eylemin sorumsuzluk kapsamına girebilmesi için gerekli ikinci şart bu eylemin oy,söz veya düşünce açıklaması yoluyla işlenmiş olmasıdır.Suç teşkil eden eylem,oy,söz veya düşünce açıklaması yoluyla işlenmemişse meclis çalışmaları sırasında işlenmiş dahi olsa sorumsuzluk söz konusu değildir.
    Bu sınırlar içinde sorumsuzluk yasama meclisi üyeleri için tam bir koruma sağlar.Nitekim sorumsuzluğa mutlak muaflık da denmektedir.Sorumsuzluğun mutlaklığı 3 noktada kendini gösterir.
    -Sorumsuzluk cezai takibata karşı mutlak olarak korur.
    -Sorumsuzluğun meclisçe kaldırılabilmesi mümkün değildir.
    -Sorumsuzluk sürekli niteliktedir.

    V-Yasama Dokunulmazlığı:Yasama sorumsuzluğunun milletvekilinin meclis çalışmalarındaki söz ve düşünce hürriyetini korumasına karşılık yasama dokunulmazlığı milletvekilini keyfi veya asılsız ceza kovuşturmalarından ve tutuklamalardan korur.Diğer bir deyimle yasama dokunulmazlığının amacı milletvekillerinin yürütme organınca tahrik edilebilecek keyfi ceza kovuşturmalarıyla geçici bir süre için dahi olsa görevlerinden uzaklaştırılmalarını önlemektir.Yasama sorumsuzluğundan farklı olarak dokunulmazlık nisbi ve geçici nitelikte bir ayrıcalıktır.Nispidir çünkü TBMM tarafından kaldırılabilir.Dokunulmazlığı kaldırılan bir üye tekrar seçilmiş ise dokunulmazlığı da geri gelir.Bu durumda ilgili üye hakkında soruşturma ve kovuşturma yapılabilmesi Meclisin dokunulmazlığı tekrar kaldırmasına bağlıdır.Dokunulmazlığın kaldırılması için izlenecek usül halen TBMM’de uygulanan Millet Meclisi İçtüzüğü ile düzenlenmiştir.Yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığından TBMM üyeleri dışında milletvekili olmayan bakanlar ve CB konseyi üyeleri de yararlanırlar.

    VI-Üyeliğin düşmesi:AY.’nin TBMM üyeliğinin düşmesine ilişkin 84.maddesi 95 tarihli anayasa değişikliği ile büyük ölçüde değiştirilmiştir.Bu maddedeki değişikliklerden önemli bir tanesi partisinden istifa ederek başka bir partiye giren veya Bak.Kur.’da görev alan milletvekillerinin vekilliklerinin düşmesine dair hükmün kaldırılmış olmasıdır.2. bir önemli ve olumlu değişiklik temelli kapatılan bir siyasi partiye mensup vekillerin durumuyla ilgilidir. 84.maddenin ilk şekline göre temelli olarak kapatılan siyasi partinin kapatılmasına ilişkin davanın açıldığı tarihte parti üyesi olan tüm milletvekillerinin üyeliği kapatma kararının tebliği ile sona eriyordu.Yeni metinde ise vekilliğin düşmesi partinin kapatılmasına beyan ve eylemleri ile yol açan vekiller için öngörülmüştür.Vekilliğin kesin hüküm giyme veya kısıtlanma halinde Genel Kurul kararına hacet olmaksızın kendiliğinden düşmesi de başka bir isabetli değişikliktir.

    VII-Dokunulmazlığın kaldırılması ve üyeliğin düşmesi kararlarının denetlenmesi:

    AY. 85.maddesine göre yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına veya vekilliğin düşmesine 84.maddenin 1.-3. ve 4.fıkralarına göre karar verilmiş olması halinde meclis genel kurulu kararının alındığı tarihten başlayarak 7 gün içerisinde ilgili vekil veya bir diğer milletvekili kararın anayasaya kanuna veya içtüzüğe aykırılığı iddiası ile iptali için AY Mahk.’sine başvurabilir.Bu durumda Ay.Mahk. incelemesi isnad edilen suçun gerçekten işlenip işlenmediğini değil isnadın ciddi olup olmadığını kapsayacaktır.Ancak şüphesiz ki isnadın ciddiliği hakkında bir yargıya varılabilmesi ileri sürülen deliller hakkında bir incelemeyi özellikle bunların delil değerini haiz olup olmadıklarının araştırılmasını gerektirir.

    VIII-TBMM üyelerinin mali statüleri:
    Yasama meclislerinin üyelerinin bir yandan görevlerinin gerektirdiği bir hayat düzeyi sürdürmelerine imkan verecek bir ödenek almalarını bir yandan da kanun koyucu sıfatından yararlanarak bu ödenekleri aşırı derecede yükseltmemelerini sağlamak amacıyla anayasalarda üyelerin mali statülerinin düzenlendiği görülür.1982 AY.’sı 86.maddesinde bu düzenlemeler görülür.

    kaynak:frmpaylaş.com


     
TBMM Üyelerinin Hukuki Statüsü konusuna benzer diğer içeriklerimiz
  1. TBL Statüsü

    TBL Statüsü

    1. Normal Lig Müsabakalari : a. Normal lig müsabakalari, On alti (16) takim arasinda, her takimin biri kendi sahasinda digeri rakip takimin sahasinda olmak üzere deplasmanli, iki devreli ve lig usulü oynanir. b. Bu müsabakalar sonrasi yapilan puan siralamasina göre; (1) Birinciden sekizinciye (1.-8.) kadar, ilk sekiz ( sirayi alan takimlar “PLAY-OFF” maçlarini oynamaya hak kazanirlar. (2)...
  2. Hukuki İşlem

    Hukuki İşlem

    hukuki işlem çeşitleri hukuki işlem işlemler nedir tek taraflı işlemler nelerdir 1. Hukuki İşlem:Hukuki sonuç doğuran irade açıklamasıdır. İrade: Beynimizdeki duygu ve düşüncelerdir. 2. Hukuki İşlemlerdeSınıflandırmalar 2.1 Katılan Kişi Sayısına Göre Hukuki İşlemler 2.1.1Bir Taraflı Hukuki İşlemler: Vasiyetname yazılması, vakıf kurulması, tek taraflı hukuki işlemlerde bir kişinin irade...
  3. Etki Bakımından Hukuki Muameleler

    Etki Bakımından Hukuki Muameleler

    Etki Bakımından Hukuki Muameleler Etki Bakımından Hukuki Muameleler:Şahsiyeti ilgilendiren ve Malvarlığını ilgilendiren olarak ikiye ayrılır. d)Malvarlığını İlgilendiren Muameleler:Malvarlığına yaptıkları etki açısından azaltan için borçlanma muamelesi ve tasarruf muamelesi olarak ikiye ayrılır.Artış için kazandırıcı muameleler söz konusu olur. Alım-satım...
  4. Hukuki Muamele Çeşitleri:

    Hukuki Muamele Çeşitleri:

    hukuki işlem çeşitleri hukuki olay nedir hukuk çeşitleri irade muamele Hukuki Muamele Çeşitleri: Gerekli İrade Beyanı Adedi Açısından: aa)Tek taraflı Hukuki Muameleler:İstenilen hukuki sonucun doğması için tek şahsın irade beyanının yeterli olduğu hukuki muamelelerdir.Vakıf kurma vasiyet yapma tek taraflı hukuki muameledir. bb)İki Taraflı Hukuki...
  5. TBMM Başkanları Sıralı Listesi

    TBMM Başkanları Sıralı Listesi

    Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanları listesi TBMM Başkanları Kimler Bu makalemizde hepimizi ilgilendiren ve de bilmemiz gereken bir genel kültür konusundan bahsetmek istiyoruz sizlere melekler :) TBMM başkanları. Bildiğiniz gibi halen Cemil Çiçek'in başkanlığına devam ettiği meclis başkanlığı, aynı zamanda cumhurbaşkanı vekilliği konumundadır.Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanları...

Sayfayı Paylaş