gebe
  1. nisan

    nisan Yeni Üye Üye

    Kayıt:
    5 Ocak 2008
    Mesajlar:
    5.707
    Beğenilen Mesajlar:
    15
    Ödül Puanları:
    0
    Şehir:
    isvicre

    geneleksel bursa kadin kiyafetleri

    Konu, 'halk oyunları' kısmında nisan tarafından paylaşıldı.

    Geleneksel Bursa Kadın Kıyafetleri Geleneksel Bursa Kadın Kıyafetleri Türkiye'nin en gelişmiş illerinden biri olan Bursa'da geleneksel toplumsal yapı 1950'lerde tarımın makineleşmesi ve ulaşım olanaklarının artmasıyla canlanmıştır. 1960 larda sanayinin gelişimiyle birlikte toplumsal ve kültürel yaşam içerik yönünden zenginleşmiştir.
    Bu süreçte geleneksel aile yapısı ortadan kalkmış, giyim-kuşam yerini tamamen çağdaş giysilere bırakmıştır. Yerel giysilere ancak çok uzak dag köylerinde rastlanabilmektedir. İlde giyim-kuşam Türkiye'nin tüm yörelerinde olduğu gibi gelir gruplarına, toplumsal çevre Özelliklerine göre değişiklik göstermektedir. Giyim-kuşamın belirlenmesinde moda ve çalışma koşulları etkili olmaktadır.
    Eski Bursa'da özellikle kadın giyimleri, kumaşları ve işlemeleriyle dikkat çekerdi. Bursa tezgahlarında dokunan ipekler, bürümcükler, kadifeler bu giysilere özellik katardı.
    XVI. yy'ın ikinci yansından sonra Bursa kadifeleri, çatma, seraser denilen altınlı kumaşlar, kemhalar, arşın, tafta, çuha, keyfiye, peştemaller oldukça yaygın ve ünlüydü. Padişah Sarayı ve erkanı bu kumaşların devamlı müşterileri idi.
    Hali vakti yerinde olanlar Elmasiye, Altıparmak, Altınoluk, Geze adı verilen Humus ve Şam ipekli kumaşlarından elbiseler dikinirlerdi. Bu tarz elbiseler XVII. ve XVIII. yy'larda selimiye adı verilen, klaptanla karışık başka bir cins ipekli kumaştan yapılırdı.
    Köy düğünlerinde (köy düğünü) ise geline ipekli oyalı gömlek ile bindallı denilen, üzeri sırma işlemeli kadife entari giydirilirdi. Durumu uygun olan bunun üzerine kürk giyer, gümüş fişeklikli kemer kuşanırdı.
    XIX. yy'ın başlarında Bursa gelinlerinin çeyizlerinin zenginliği dikkat çeker. Hamam takımları, işlemeli oyalı başörtüleri, pullu hamam tülbentleri, ipekten yapılmış saat, mühür, tütün ve para keseleri, damada yerli bezden iç göynekler, donlar, çevreler, işlemeli uçkurlar, ipekli ipeksiz mendiller yapılırdı.
    Gelin çeyizi on beş gün asılı durur, bu süre içersinde gelin her gün değişik bir elbise giyerdi. Bursa gelinleri bu elbiseleri çok iyi muhafaza etmek ve düğünlerde, davetlerde giymek zorundaydılar.
    Bursa dağ köylerinde hala giyilmekte olan geleneksel kadın kıyafetleri daha otantik özellik taşırlar.
    Şalvar / Paçadon / Krepdöşin: "Üçetek"li bu giyim tarzında, altta "paçadon-krepdöşin" adları verilen şalvar bulunmaktadır. Şalvar boyu ayak bileğine kadardır. Ağı çok düşük olmayan şalvarın, beli uçkurla toplanır. Yöre tezgahlarında dokunan, krem renkli ham ipek dokumadan yapılır. Ağ kısmında kare bir kumaş parçası ile şalvarın hareketi sağlanır. İpekten yapılanları gelin çeyizine konur, daha gündelik kullanımlar için pamuklu bez veya (Amerikan) kaput bezi tercih edilir. Paçalarında bilekten yukarıya doğru 25 cm. yüksekliğinde nakış olup, daha çok kırmızı, lacivert gibi renkler kullanılır. Bunlara "paçalık" denir. Türlü şenliklerde, işli paçalıklar üçeteğin yan yırtmaçlarından görünür. Uçkurların uçlarında bitkisel motiflerle nakışlar olur.
    Mintan / Göynek: Üstte tene, mintan (göynek) giyilir. Göynek, el tezgahlarında "el bezi" adı altında dokunan kumaşlardan yapılır. Kumaşların eni yaklaşık 40 cm.dir. Kumaş eninden dikim esnasında yararlanılır. Ön ve arka ortalar kumaş katına denk getirilir. Önde 30-35 cm. derinliğinde yaka yırtmacı açılır. Omuz da kumaş katındandır. Boyun kısmı yuvarlak oyulur. Kol genişliği kumaşın enidir. Kol omuza yerleştirilir, rahat hareketini sağlamak için kol altıyla, ön ve arka parçaları birleştiren yan parçaya "kuş" yerleştirilir. Göyneğin beden boyu 120-125 cm. arasında yapılır. Ön yırtmaç yaka kenarları ve etek uçları "yanış"lıdır. Yaka ve kol ağızları iğne oyası olur. Etek ucunda ise "tentene" denilen tığ ile yapılmış dantel vardır.
    Yakaya iki parmak yüksekliğinde dik yaka, nakışların arasına da renkli püsküller takılır. Düz dokuma bezler kullanılmadığı taktirde "çitili", "dizmeli gömlek" yapılır. Çit, üzeri çiçekli ve desenli pamuklu bezdir. Orta tabaka halk tarafından entarilik ve mintanlık olarak çok kullanılmıştır.
    Üçetek: Göyneğin üzerine "üçetek" giyilir. Kırmızı pamuklu dokumadan yapılan üçetek "U" yakalıdır. Önü göğüse kadar açık olur. Belde düğmeyle iliklenir. Kol düz kesimli ve ağız kısmı yırtmaçlıdır. Yanlar kalça altına kadar açıktır. Ön etekler arka etekten bir karış kısa tutulur. Kol ağzı, arka etek uçları renkli ipliklerle işlenir. Ayrıca yaka kenarına, Önlere, etek etrafına ve kol ağzına siyah iplik ile oya tarzında süslemeler yapılır. İçi krem rengi bir bezle astarlanır. Peşli ya da üç peşli denilen üçeteğe yörede "işlemeli enteri" denir. Kırmızının yanısıra bordo, siyah, mavi renklerde kumaşlardan da yapılır. Üçeteğin boyu yaklaşık 120 cm. dir. Arka ortası ve omuz kumaş katından kesilir.
    Resimlerde görülen üçetek, Bursa Orhaneli İlçesi Harmancık Köyünde giyilir. "Gobakbaşı" denilen kumaştan yapılan üçetek metinde anlatılan üçetekle biçim olarak aynı özellikleri göstermekle birlikte farklılıklar da taşımaktadır.
    İçli-Kapatma: Üçeteğin üstüne "içli-kapatma" giyilir. Kırmızı, siyah, bordo, yeşil renklerde keten dokumadan yapılır. Sıfır yakalı ve önden açık olup. Önde başka kumaş parçasıyla aplike vardır. Ön ve arka beden ek yerlerine beyaz sutaşı geçirilmiştir. İşe gidilirken giyilir. Daha sonra anlatacağımız güdükle veya güdüksüz giyilir.
    Sıktırma: Üçeteğin ve kapatmanın üstüne işe gidilmediği zaman "sıktırma" giyilir. Bu bir nevi sütyen vazifesi görür. Arkası dirilden, önleri kırmızı bezdendir. Boyu oldukça kısadır, göğüs altı hizasında biter. Ön beden arka bedene kol altına denk gelen yan parçayla birleştirilir. Önlere üçer parmak eninde siyah pamuklu kumaş geçirilmiştir. Elde kapitone dikişle kırmızı kumaşa monte edilir. Üzeri tamamen işlidir. İşlerin arasına zigzag sutaşıyla süslemeler yapılır. Önde dört düğme ve binilerle iliklenir. Oldukça dar kesimlidir. Yaka etrafına, önlere ve ön etek ucuna bir sıra beyaz boncukla süsleme yapılır.
    Sarka: Sıktırmanın üzerine "sarka" giyilir. Sarkaya, fermene, ilbade gibi adlar verilir. Yine bordo, kırmızı, yeşil, siyah renklerde pamuklu kumaştan yapılır, içi çiçekli divitinle astarlanır, üstten kapitone dikiş yapılır. Cepken şeklinde olup, iliklenmeden kullanılır. Sıfır yakalı ve düz kolludur. Boyu bel hizasındadır. Önler dört parmak eninde telle işlidir. Ayrıca önlere ve ön etek uçlarına bir sıra pullu veya boncuklu oya geçirilir.
    Kadifeden ya da çuhadan yapılan sarkaları gelinler giyerler. Bu sarkalar ağır işlemeli olur.
    Güdük: İşe gidilirken daha basit olan "güdük" giyilir. Güdüklerin içi pamukla astarlanır. "olgarlama" dikişle tüm beden parçaları kapitone olup, dikişlerin üzerine de pul ve boncukla işlemeler yapılır. Kollar bedene kare kuşla tutturulur.
    Önlük: Güdük, sarka ya da kapatma nın önüne "önlük" tutulur. Önlük, dikdörtgen şeklinde olup siyah renkli yün dokumadır. Kumaşın kendi enine sadık kalınarak iki enden yapılır. Enler birbirine renkli ipliklerle eklenir. Her en, çift sıra çizgili olup arasında bağlama batik tekniğiyle elde edilmiş yuvarlak desenler vardır. Bu desenlerin ortasında renkli püsküller bulunur. Bel kısmındaki bağcıklarla bele bağlanır. Etek boyu diz kapağından yaklaşık 10 cm. aşağıdadır.
    Arkalık Kuşak: Bele, önlüğün üzerine "arkalık" sarılır. Arkalık 1 metrekare büyüklüğünde siyah yün dokumadır. Üzeri beyaz çizgili ve serpme benekli dokumadan desenlidir. İki kenarı uzun saçaklıdır. Bele üçgen katlanarak sarılır. Arkalığın üstüne "dizge" veya "çizge" denilen bir kuşak daha sarılır. Yün dokuma olan bu kuşağa "Kolan" adı da verilir. Kolan, 3-4 m. uzunluğunda iki parmak genişliğindedir. Çarpana dokuma olup, çok çeşitli desenlerdedir. İki ucu yünden yapılma uzun püsküller ve boncuklarla süslüdür.
    Kuşağın üzerine gelinler gümüş veya altın gümüş karışımı kemerler takarlar.
    Çorap - Ayakkabı: Ayağa yünden, beş örülmüş desenli çoraplar, üzerine ise çetik veya yemeni giyilir.
    Baş Giyimi: Baş süslemeleri apayrı bir hüner gerektirir. Başa önce "saçlık" takılır. Bir bez üzerine tutturulmuş altı adet uzun örgülü saçtan ibarettir. Örgülerin ucundan bir karış yukarısı çividi mavi renkte yünle örülmüş olup, uçları püsküllüdür, Saçlık, saça tutturulduktan sonra başa boncuklu fes giyilir. Fesin yüksekliği en az 10 cm'dir. Üzerine yünden örülme takke geçirilir. Tepesi ve önü boncukla işlidir. Arkasında pullu boncuklu örülmüş "kaşbastı" süslemeleri vardır. Etrafına "almalı" denilen yazma sarılarak kullanılır.
    Baş donanımında bazı farklılıklar görülür. Genç kızlar günlük olarak başlarına akbez, gelinler çeşitli renklerde krepler, oyalı-pullu yazmalar; yaşlılar üstlük örterler. Yaşlılar başörtülerinin altına beyaz takke giyerler. Takkenin üzerine karabez, onun üzerine "üstlük" örterler. Gelinler başa takke takarlar, takkenin üzerinde dizili gümüş paralar olur. Üstüne kırmızı, sarı, yeşil gibi renklerden krepler örtünürler. Takkenin iki yanına, iki önüne, iki arkasına toplam altı tane krep sarkıtırlar. Tepeden dört sıra sim tel tutturulur. Tellerin boyu topuklara kadar uzun olur. Buna "duvak gülü" denir.
    Gelinler düğünden sonra bir ay, üç krep örtünürler. Başlarında duvak gülü, arkalarında tel, kırmızı, sarı, yeşil yazmayı sırayla örtünürler. Ardından iki telli krep arasına sarı yazına, üzerine bir al, bir yeşil (emir) yazmayı, sarık şeklinde kullanırlar. Daha sonra da yazma ve akbez örtünürler.
    Genç Kız Baş Giyimi: Genç kız baslıkları yüksekçedir. Bu doğal yün renginde veya kırmızı yünden örülen bir çeşit festir. İç kısmından mukavva ile serileştirilir. Tepesi oldukça sık boncuklarla işlenir. Başlığın çevresine "almalı" veya "alyanak" denilen siyah üzerine kırmızı elma motifli yazma bağlanır. Başlığın ön kısmına çeşitli motiflerde renkli boncuklarla bezenmiş "mendiller takılır. Birbirine bağlı üç parça halindedir. Mendilli başlık, düğün veya bayram törenlerinde takılır. Başlığın iki yanında renk renk yünlerden yapılmış toplar bulunur. Bunlara beyaz boncuklar ve karanfiller dizilir. Kuru karanfil bir nevi parfümdür, kadınların güzel kokmalarını sağlar.
    Terlik: Başlığın içinde terlik denilen beyaz bir başlık daha vardır. Takkenin çevresinde boncukla örülmüş, iki parmak kalınlığında "kaşbastı" süslemesi bulunur. Terlik üzerine giyilen esas başlık gündelik olarak kullanılmakladır.
    Yanakdöven: Yeni gelinde başörtüsünün kenarlarında yanakdövenler dikili olur. Yanaklar üzerinde küme küme boncuklar ve pullar hareket ettikçe kadınların yanaklarını döver. Genç gelinde de zülüf kesilir.
    Genç kızlarda bu kadar süslü başlık olmaz, takı takmaz, zülüf kesmezler.
    Gıdıklık: Aksesuar olarak boyuna "gıdıklık" takılır. Gıdıklık; kırmızı, beyaz, siyah, mavi, sarı renklerde boncuklardan örülmüş bir nevi gerdanlıktır. Bundan başka aralarına boncuk dizilmiş, turalı para da bulunur.
    Uludağ dağ dibi köylerinde sarkıtmalı gelin fesi, pullu-pulyatlı ağır gelin bazisi kullanılır.
    Kıvrak: Dışarı yabana gidilirken, bu gibi kıyafetlerin üzerine "kıvrak" giyilir. Yaka kısmı "V" şeklinde olup ipek ya da kadifeden yapılır. Omuz kısımları basmayla astarlanır. Entari ya da paça üzerine giyilir. Göğüs hizasından itibaren yapılan büzgü, genişliği sağlar. Boyu oldukça uzundur.


    alintiii


     
  2. tuqqce

    tuqqce Daimi Üye Üye

    Kayıt:
    19 Mart 2008
    Mesajlar:
    6.382
    Beğenilen Mesajlar:
    394
    Ödül Puanları:
    83
    Şehir:
    Wuppertal-Germany
    Cevap: geneleksel bursa kadin kiyafetleri
    paylaşım için tşkler..
     
  3. beklenenbebis

    beklenenbebis Forum Okuru

    paylaşımınaa tşklerr
     
  4. zuzumm_

    zuzumm_ Daimi Üye Üye

    Kayıt:
    9 Aralık 2010
    Mesajlar:
    1.573
    Beğenilen Mesajlar:
    197
    Ödül Puanları:
    63
    Şehir:
    nerDe oLduğumu bende biLmiyoRm
    paylaşım için teşekkürler
     
geneleksel bursa kadin kiyafetleri konusuna benzer diğer içeriklerimiz
  1. Cocuk Kiyafetleri...

    Cocuk Kiyafetleri...

    çocuklar için kıyafetler çocuk kıyafetler cocuk kıyafetleri çocuk kiyafetleri çocukkıyafetleri
  2. Disco Kiyafetleri...

    Disco Kiyafetleri...

    disco kıyafetleri disko kıyafetleri disko kiyafetleri kıyafeti disco kiyafetleri
  3. erkeğin aradığı ideal kadın burda

    erkeğin aradığı ideal kadın burda

    Erkeklerin gözüyle 'ideal kadın'ın özellikleri bir listede toplandı. Bu listeye göre, ideal kadın olmak için 15 ayrı özelliğe sahip olmak gerekiyor. Makyajdan alışverişe, vücut tipinden alışkanlıklara kadar pek çok konuda ideal kadının özellikleri şöyle sıralandı: • İdeal bir kadının okuma alışkanlığı olmalı. Erkekler gazetelerin sadece ilk ve son sayfalarını okuyan ve gündemi takip etmeyen...
  4. nisan kiyafeti

    nisan kiyafeti

    nisan kiyafetlerinizin fiyatini ögrenmek istiyoruz telefon numarasi yada imelli .ile kontak kura bilirmiyiz( [email protected])ye gönderirmisiniz lütfen.yada almanyada bayiniz varmi?
  5. Kadında Burun Estetiği Nasıl Olmalıdır

    Kadında Burun Estetiği Nasıl Olmalıdır

    http://www.youtube.com/watch?v=PniDGV0MAtk

Sayfayı Paylaş