gebe
  1. MaWiM

    MaWiM ♥Ben Aşık Olduğum Adamın Aşık Olduğu Kadınım♥ Yetkili Kişi

    Kayıt:
    25 Temmuz 2007
    Mesajlar:
    34.167
    Beğenilen Mesajlar:
    2.218
    Ödül Puanları:
    113

    ka'tı sanatı

    Konu, 'Diğer Sanat Alanları' kısmında MaWiM tarafından paylaşıldı.

    Kat'ı Arapça'da kesme anlamına gelen kat kelimesinden türemiş olan kat'ı bir motif ya da yazının kağıt ya da deriden oyulmasıyla yapılan bir süsleme sanatıdır. Daha ayrıntılı bir tanımını Celal Esad Arseven, Sanat Ansiklopedisi'nde şöyle vermektedir: "Bir kağıt veya deri üzerindeki yazıyı, motifi bir kalemtraşla kesip çıkartarak içi oyulmuş olan parçayı veya çıkan parçayı diğer bir kağıt, bir deri veya bir cam üzerine yapıştırmak suretiyle vücuda getirilen işler. Bu şekil kesilip çıkartıldığı vakit içleri boş kalan kağıt kısmına dişi ve çıkan yazı ve şekle de erkek denir ki, bu erkek veya dişi şekiller ayrı ayrı bir satha (yüzeye) yapıştırılarak muhtelif iki levha vücuda getirilebilir. Deriden yapılan kat'ı işleri de vardır. Gerek deriden ve gerek kağıttan yapılan işlere mukatta denildiği gibi, bunları yapanlara müfred (tekil) olarak katta (kesmeci) ve cem'i (çoğul) olarak kat'taan denir". Osmanlılarca daha çok kitap sayfalarını ve hat levhalarını süslemede tercih edilmiş olan kat'ı sanatı İran kökenlidir. En eski örneklerine deri üstünde 14. yüzyılda, kağıt üstünde de 15. yüzyılda rastlanan bu sanatın Osmanlı ülkesine gelişi ise 16. yüzyıl başlarındadır. I. Süleyman döneminde (15201566) yaygınlaşmış, kağıttan örnekleri kitap süslemeciliğinde tezhipten sonraki en önemli öge olmuştur. Tezhipte ve ciltcilikte kullanılan bütün motifler ve çiçekler kat'ıya da uygulanmıştır.

    Kat'ı sanatı üstüne Cumhuriyet döneminde yazılmış ilk ve tek eserin sahibi, kendisi de bir tezhip ve minyatür sanatçısı olan, büyük kültür ve sanat insanı Ord. Prof. Dr. A. Süheyl Ünver'in kızı Gülbün Masera bu sanatın 16. Yüzyıldan 19. Yüzyıla kadar süren macerasını şöyle anlatır:

    Efşancı Mehmed, Ali Çelebi, oğlu Abdülkerim Çelebi, Mehmed bin Gazanfer ve Mevlana Kasım Arnavut bu dönemin en önemli katı ustalarıdır. Bu yüzyıl içerisinde yapılmış bu tür eserlerden bazıları, 1540 tarihinde Kanuni Sultan Süleyman'ın Şehzadesi Mehmed için Hattat Ali Çelebi tarafından yazıları kat'ı olarak hazırlanmış Kırk Hadis ile 1650 yıllarında yapılmış ve içinde nefis bir kat'ı bahçe manzarasının yer aldığı Şah Mahmud Nişapuri Albümü'dür. Bu dönemin diğer önemli kat'ı eserlerinden olan ve 1540 yılında sanaatkar Mehmet Bin Gazanfer tarafından oyma ta'lik hattı ile hazırlanmış Güy u Çevgan isimli kitap, mukatta yazı türünün bir şaheseridir. Ayrıca, dişi oyma kalıplarla yapılmış muhtelif kitap içi sayfa kenar süsleri kadar deri oyma nakışlı ciltler de bu ihtişamlı devrin en güzel sanat eserleri arasında yer almaktadır.

    16. yüzyılda gördüğü rağbetle giderek gelişen kağıt oymacılığı 17. Ve 18. Yüzyıllarda da bu dönemlerin sanat anlayışına uygun eserlerle ilerlemeye devam etmiştir. 17. Yüzyıl başlarında Türk kağıt oymacılığında isim yapan en büyük sanatkarlardan birisi olan Bursalı Mevlevi Fahri dede başta olmak üzere, Nakşı Halazade Mehmed, Mahmud El Gaznevi, Derviş Hasan Eyübi gibi adı bilinen kat'ı ustaları kadar, bu sahanın isimleri meçhul kalmış sanatkarları da süsleme tarihimizde iz bırakan nadide eserler yaratmışlardır. 17. Yüzyıla ait kat'ı eserler arasında en çok bilinenleri, Bursalı Fahri elinden çıkmış oyma kıtalar ve manzaralar, oyma buketler ve çeşitli nakışlarla bezeli olan Gazneli Mahmud Albümü ile oyma çiçek süslemeli bir minyatür albümüdür.(Mundy Albümü).

    Kat'ı sanatı 18. yüzyılda da özellikle çiçek türündeki eserlerle canlılığını devam ettirmiştir.

    1279 tarihli bir minyatür albümünün sayfaları arasında bulunan, fakat nefis kompozisyonlar içindeki değişik türde oymalar ile Divan'daki vazolu ve çiçekli bahçe manzaraları, bu yüzyıldaki kağıt oyma sanatının en güzel örnekleri arasındadır.

    18. yüzyılda memleketimize gelen Batılı seyyahların ilgisini çekerek beraberlerinde götürdükleri bazı eserler yoluyla, kat'ı tekniği Osmanlılar kanalıyla Avrupa'ya geçmiştir. Nitekim, 16. yüzyıl sonlarıyla 17. yüzyıl başlarında Batı dünyasında Türk kağıt oymalarına karşı büyük bir ilgi başlamıştır.


     
  2. MaWiM

    MaWiM ♥Ben Aşık Olduğum Adamın Aşık Olduğu Kadınım♥ Yetkili Kişi

    Kayıt:
    25 Temmuz 2007
    Mesajlar:
    34.167
    Beğenilen Mesajlar:
    2.218
    Ödül Puanları:
    113
    Cevap: ka'tı sanatı
    paylaşımın için teşekkürler emeğine sağlık
     
ka'tı sanatı konusuna benzer diğer içeriklerimiz
  1. Seramik Sanatı

    Seramik Sanatı

    seramik sanatı seramik sanatı nasıl yapılır atölyesi nasıl kurulur Seramik Sanatı. Cumhuriyet’in ilk yıllarında diğer sanat dallarında olduğu gibi, seramik alanında da yurt dışına sanatçılar gönderilmiş, Paris’te eğitim gören ilk seramik sanatçılarından İsmail Hakkı Oygar, Hakkı İzer ve Vedat Ar, yurda döndüklerinde seramiği geleneksel anlayıştan farklı, dekorsüsleme kavramı dışında bir...
  2. Karikatür Sanatı

    Karikatür Sanatı

    Karikatür: Cumhuriyet’in kuruluşuyla birlikte Cemal Nadir Güler ve Ramiz Gökçe, Türk karikatürünün iki önemli imzası olmuşlardır. Aynı dönemde Yusuf Ziya Ortaç’ın yayımladığı ve Cumhuriyet döneminin en uzun ömürlü mizah dergisi olan “Akbaba” da, değişik anlayışların sergilendiği, güçlü yazar ve çizer kadrosuyla döneme damgasını vurmuştur. 22. Aydın Doğan Uluslararası Karikatür Yarışması’nda...
  3. RÖLYEF Sanatı

    RÖLYEF Sanatı

    rölyef malzemeleri rölyef sanatı resimleri yapımı yapımı Yüzey üzerine yapılan yükseltme ya da çökertmelere rölyef (kabartma) denir. Alçak ve yüksek rölyef olmak üzere ikiye ayrılır. Yüzey üzerine yükseltilerek yapılıyorsa yüksek rölyef; çökertilerek yapılıyorsa alçak rölyef adını alır. Üzeri işlenebilir malzemeleri şekillendirme. Kabartma, sanat kolları dahil endüstri, tarım ve günlük...
  4. Maji Sanatı

    Maji Sanatı

    Biz bayanların en büyük ortak özelliklerinden biri gizemli olaylara olan merakımızdır. Özellikler ben fizikötesi ve parapsikoloji olaylarına çok meraklıyımdır. Benim gibi bu konulara meraklılar için çok güzel bir konu.. İnsanlığın en eski öğretisi, hatta dinlerin ve inançların kökeni Majidir. Maji sanatı ve onun çocuğu olan büyü, her çağda varolan ve etkinliğini sürdüren bir olaydır....
  5. sanat akımları

    sanat akımları

    çağdaş sanat akımlarının ortaya çıkış nedenleri nelerdir madde madde.

Sayfayı Paylaş